Κυριακή, 25 Φεβρουαρίου 2018

από το "Υπόγειο" του Φ. Ντοστογιέφσκι


Γιατί, το να υπόσχεται κανείς την αναγέννηση του ανθρώπινου γένους από την εκτίμηση των πραγματικών του συμφερόντνων, είναι, κατά τη γνώμη μου, το ίδιο σχεδόν σαν να διαβεβαιώνει με τον Μπούκλε, για παράδειγμα, ότι ο πολιτισμός εξημερώνει τον άνθρωπο, τον κάνει λιγότερο αιμοχαρή και φιλοπόλεμο. Σύμφωνα με τη λογική, μου φαίνεται πως έχει δίκιο. Ο άνθρωπος όμως κρατιέται τόσο γερά από το σύστημά του και από τα θεωρητικά του πορίσματα, ώστε θα ήταν ικανός να διαστρεβλώσει με το έτσι θέλω την αλήθεια, να κάνει τον κουφό και τον στραβό μόνο και μόνο να μην αναιρέσει τις θεωρίες του. Αυτό με παρακινεί να παραθέσω το παρακάτω, πολύ χτυπητό παράδειγμα.

Κοιτάξτε γύρω σας: το αίμα τρέχει σαν ποτάμι, όπως στο γλέντι η σαμπάνια. Να λοιπόν αυτός ο δέκατος ένατος αιώνας στον οποίο έζησε ο Μπούκλε. Να ο Μέγας Ναπολέων, και κάποιος άλλος της εποχής μας. Να η Αμερική και οι Ηνωμένες Πολιτείες σε μια συμμαχία αιώνια!! (σ.σ. ναι! η έκδοση που αντιγράφω, έχει δυο θαυμαστικά σε αυτό το σημείο.)

Σας ρωτώ: Πόσο μας εξημερώνουν όλοι αυτοί οι πολιτισμοί; Ο πολιτισμός αναπτύσσει στον άνθρωπο μονάχα μια πολύπλευρη ευαισθησία απέναντι στα συναισθήματα, και... τίποτ' άλλο.

Και μέσα απ' αυτή την πολυμορφία του, ποιος ξέρει αν δεν θα καταντήσει μια μέρα να βρίσκει ευχαρίστηση ακόμη και στην αιματοχυσία;

[...]

Αν ο πολιτισμός δεν έκανε αιμοχαρή τον άνθρωπο, τον έκανε όμως σίγουρα πιο χυδαίο στη δίψα του για αίμα απ' ό,τι ήταν στο παρελθόν. Τότε έκρινε σωστό να χυθεί αίμα κι έσφαζε με ήσυχη συνείδηση όσους νόμιζε πως έπρεπε να εξαφανιστούν. Σήμερα η αιματοχυσία μάς φαίνεται ατιμία, ωστόσο τη διαπράττουμε περισσότερο παρά ποτέ. Πείτε μου, ποιο από τα δύο είναι προτιμότερο; Αποφασίστε το εσείς. (σ.σ. σε μια ανάρτηση στα ...ωφέλιμα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, θα απέφευγα την αντιγραφή της τελευταίας σειράς: Πείτε μου ... εσείς, για τον λόγο ότι η συζητηση συνειδητά ή όχι θα έπαιρνε δρόμο προς τα εκεί, ελαφρύνοντας τον προβληματισμό από τις λόγου μομφές του Φ. Ντ. στο απόσπασμα που επέλεξα.)

© Assimina

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου